1
既然...就...
• Công thức: 既然 + mệnh đề sự thật đã xảy ra, 就 + mệnh đề kết luận/hành động.
• Cách dùng: Dùng để nhấn mạnh một kết luận hoặc hành động được rút ra từ một sự thật đã biết. Thường mang sắc thái thuyết phục, khuyên nhủ.
• Ví dụ:
既然你知道错了,就应该道歉。(Jìrán nǐ zhīdào cuò le, jiù yīnggāi dàoqiàn.) — Đã biết mình sai thì nên xin lỗi.
既然下雨了,我们就别出去了。(Jìrán xiàyǔ le, wǒmen jiù bié chūqù le.) — Đã mưa rồi thì chúng ta đừng ra ngoài nữa.
• Lưu ý: 既然 thường đứng đầu câu hoặc sau chủ ngữ, không dùng với sự việc chưa xảy ra hoặc giả định.
• Cách dùng: Dùng để nhấn mạnh một kết luận hoặc hành động được rút ra từ một sự thật đã biết. Thường mang sắc thái thuyết phục, khuyên nhủ.
• Ví dụ:
既然你知道错了,就应该道歉。(Jìrán nǐ zhīdào cuò le, jiù yīnggāi dàoqiàn.) — Đã biết mình sai thì nên xin lỗi.
既然下雨了,我们就别出去了。(Jìrán xiàyǔ le, wǒmen jiù bié chūqù le.) — Đã mưa rồi thì chúng ta đừng ra ngoài nữa.
• Lưu ý: 既然 thường đứng đầu câu hoặc sau chủ ngữ, không dùng với sự việc chưa xảy ra hoặc giả định.
2
非...不可
• Công thức: 非 + động từ/cụm động từ + 不可.
• Cách dùng: Diễn tả sự bắt buộc, không thể không làm gì đó, thường mang sắc thái nhấn mạnh hoặc phàn nàn nhẹ. Trong khẩu ngữ có thể dùng 非...不行 với nghĩa tương tự.
• Ví dụ:
妈妈非让我上辅导班不可。(Māma fēi ràng wǒ shàng fǔdǎobān bùkě.) — Mẹ nhất định bắt tôi đi học thêm.
他非要把这件事弄清楚不可。(Tā fēi yào bǎ zhè jiàn shì nòng qīngchǔ bùkě.) — Anh ấy nhất định phải làm rõ chuyện này.
• Lưu ý: Cấu trúc này thường dùng trong văn nói, mang tính nhấn mạnh mạnh; khi dùng với người lớn tuổi nên chú ý ngữ cảnh để tránh gây cảm giác nặng nề.
• Cách dùng: Diễn tả sự bắt buộc, không thể không làm gì đó, thường mang sắc thái nhấn mạnh hoặc phàn nàn nhẹ. Trong khẩu ngữ có thể dùng 非...不行 với nghĩa tương tự.
• Ví dụ:
妈妈非让我上辅导班不可。(Māma fēi ràng wǒ shàng fǔdǎobān bùkě.) — Mẹ nhất định bắt tôi đi học thêm.
他非要把这件事弄清楚不可。(Tā fēi yào bǎ zhè jiàn shì nòng qīngchǔ bùkě.) — Anh ấy nhất định phải làm rõ chuyện này.
• Lưu ý: Cấu trúc này thường dùng trong văn nói, mang tính nhấn mạnh mạnh; khi dùng với người lớn tuổi nên chú ý ngữ cảnh để tránh gây cảm giác nặng nề.
3
只要...就...
• Công thức: 只要 + điều kiện, 就 + kết quả.
• Cách dùng: Biểu thị điều kiện cần và đủ: chỉ cần có điều kiện đó thì kết quả sẽ xảy ra. Thường dùng để động viên, khẳng định.
• Ví dụ:
只要你平安,妈妈就高兴。(Zhǐyào nǐ píng'ān, māma jiù gāoxìng.) — Chỉ cần con bình an, mẹ là vui rồi.
只要努力,就一定能成功。(Zhǐyào nǔlì, jiù yīdìng néng chénggōng.) — Chỉ cần cố gắng, nhất định sẽ thành công.
• Lưu ý: 只要 đứng trước chủ ngữ hoặc sau chủ ngữ; không nhầm với 只有...才... (chỉ có... mới...), vốn nhấn mạnh điều kiện duy nhất.
• Cách dùng: Biểu thị điều kiện cần và đủ: chỉ cần có điều kiện đó thì kết quả sẽ xảy ra. Thường dùng để động viên, khẳng định.
• Ví dụ:
只要你平安,妈妈就高兴。(Zhǐyào nǐ píng'ān, māma jiù gāoxìng.) — Chỉ cần con bình an, mẹ là vui rồi.
只要努力,就一定能成功。(Zhǐyào nǔlì, jiù yīdìng néng chénggōng.) — Chỉ cần cố gắng, nhất định sẽ thành công.
• Lưu ý: 只要 đứng trước chủ ngữ hoặc sau chủ ngữ; không nhầm với 只有...才... (chỉ có... mới...), vốn nhấn mạnh điều kiện duy nhất.